Edukacja rodziców dzieci chorych na astmę

Aby rodzice małych dzieci chorych na astmę reagowali odpowiednio na zaostrzenie astmy u dziecko, wymagają gruntowniejszego szkolenia i edukacji niż dorośli chorzy na astmę.

Edukacja rodziców dzieci chorych na astmę W lutym 2010 w : Annals of Allergy, Asthma and Immunology opublikowano doniesienie amerykańskich lekarzy na temat wczesnego rozpoznawania objawów zaostrzenia astmy przez rodziców dzieci chorych na astmę.

Badanie polegało na przeprowadzeniu telefonicznego wywiadu z 101 rodzicami dzieci, które w niedalekiej przeszłości odwiedziły szpital z powodu napadu astmy. Rodzice ci pytani o objawy, jakie zaobserwowali u dziecka zanim zdecydowali się na pilną wizytę w szpitalu. Okazało się, że wielu rodziców wymieniło szereg objawów takich jak:

  • kaszel,
  • świszczący i krótki oddech,
  • ból w klatce piersiowej,
  • przeziębienie,
  • zmianę zachowania dziecka (pobudzenie lub wyciszenie).

Wielu z nich jednak nie wiedziało, że należy zareagować na te objawy, ani jak to zrobić.

„Gdyby rodzice wiedzieli, że należy wówczas podać dziecku lek szybko rozszerzający oskrzela – mówi profesor Jane Narbutt – w wielu przypadkach udałoby się uniknąć nagłej wizyty w szpitalu z powodu ciężkiego napadu astmatycznego lub stan dziecka nie uległby dalszemu pogorszeniu. Jeden na czterech przepytywanych rodziców zauważał objawy nasilonej duszności,takie jak:

  • łapanie powietrza,
  • zaciąganie skrzydełek nosa czy międzyżebrzy.

Nie byli jednak dostatecznie wyedukowani, aby zastosować pierwszą dawkę leku już w domu.

Prof. Garbutt planuje rozwinięcie akcji edukacyjnej z pomocą przeszkolonych edukatorów wśród rodziców dzieci chorych na astmę.

Tymczasem w Europie, w tym w Polsce, szkoła edukacji chorych na astmę i rodziców dzieci chorych na astmę jest daleko bardziej rozwinięta niż amerykańska. Badacze europejscy od kilkunastu lat prowadzą programy edukacyjne na temat samomonitorowania astmy przez pacjenta według wskazówek lekarza.

Uważają oni, że podczas, gdy bezspornym jest, że edukacja dorosłego chorego na astmę przynosi wymierne wyniki zdrowotne (około 4-krotny spadek liczby pobytów w szpitalu, wizyt pogotowia, nieplanowanych wizyt lekarskich i absencji w pracy) oraz ekonomiczne (również 4-krotnie niższe koszty leczenia chorych właściwie edukowanych), to edukacja rodziców dzieci nie zawsze daje spodziewane efekty.

Dzieje się tak z powodu odmienności astmy u małych dzieci i odmienności jej leczenia. Przede wszystkim główną przyczyną zaostrzeń astmy u małych dzieci są infekcje.

  • Ocena nasilenia objawów, zwłaszcza na początku, jest dosyć trudna.
  • Po drugie, zalecenia odnośnie do leczenia interwencyjnego są u małych dzieci zindywidualizowane przez lekarzy wypisujących dziecko ze szpitala.
  • Po trzecie, reakcja na rutynowo zalecane leki przeciwzapalne i rozszerzające oskrzela jest w grupie małych dzieci słabsza niż u dzieci starszych i dorosłych.

Jak twierdzi prof. Anna Bręborowicz z Kliniki Pneumonologii i Alergologii Dziecięcej Instytutu Pediatrii AM w Poznaniu „Rodzice często obawiają się wdrożenia interwencji przedwcześnie, niezależnie od zakresu posiadanej wiedzy. Chociaż scenariusz większości zaostrzeń astmy u najmłodszych dzieci jest podobny – objawy obturacji rozwijają się w ciągu kilku lub kilkunastu godzin po wystąpieniu pierwszych objawów infekcji – wielu rodziców ma nadzieję, że kolejne zachorowania będą przebiegać korzystniej. W podjęciu decyzji o wczesnym rozpoczęciu odpowiedniego leczenia z pewnością pomoże rodzicom kontakt telefoniczny z lekarzem, a zachętą do kontynuacji takiego postępowania będzie przekonanie, że ta interwencji okazała się skuteczna.”

Różne wyniki podsumowań programów edukacyjnych wśród rodziców dzieci z astmą nie powinny zniechęcać do prowadzenia edukacji rodziców dzieci w wieku przedszkolnym. Potrzebne jest raczej rozszerzenie i pogłębienie tej edukacji i umiejętności praktycznych w grupie rodziców dzieci z astmą, w porównaniu do programów edukacyjnych dla dorosłych chorych na astmę.

Na podst : Annals of Allergy, Asthma and Immunology, February 2010. Szkolenie rodziców w samodzielnej kontroli astmy – Medycyna Praktyczna Pediatria 2003/01

You may also like...

Dodaj komentarz